Loạn thị là gì? Nguyên nhân, triệu chứng, chẩn đoán và điều trị

Loạn thị là một trong những tật khúc xạ phổ biến hiện nay, nguyên nhân chủ yếu có thể là do di truyền. Khi bị loạn thi, bạn sẽ gặp các triệu chứng như mờ mắt, mỏi mắt, nhức đầu,… Hầu hết các trường hợp, tật loạn thị sẽ được điều chỉnh bằng cách đeo kính có gọng, đeo lens hoặc phẫu thuật khúc xạ. Hãy cùng HITEC theo dõi bài viết dưới đây có thể hiểu rõ thêm về loạn thị là gì, dấu hiệu, nguyên nhân và cách điều trị.

1. Loạn thị là gì?

Loạn thị là tật khúc xạ phổ biến thường xảy ra cùng với tật cận thị hoặc viễn thị và có thể dễ dàng chẩn đoán bằng việc khám mắt. 

Ở mắt bình thường, giác mạc và thủy tinh thể có độ cong đều, giúp ánh sáng đi vào mắt hội tụ đúng trên võng mạc, tạo nên hình ảnh rõ nét.

Ở người bị loạn thị, bề mặt giác mạc hoặc thủy tinh thể không cong đều mà bị biến dạng theo một hướng nào đó, giống như bề mặt hình elip. Khi đó, ánh sáng không hội tụ thành một điểm mà thành nhiều đường tiêu cự khác nhau, khiến hình ảnh thu được bị mờ, méo hoặc nhòe.

Loạn thị không phải là bệnh truyền nhiễm, mà là một dạng rối loạn khúc xạ. Tình trạng này có thể xuất hiện ngay từ nhỏ hoặc tiến triển dần theo thời gian, có thể đi riêng lẻ hoặc kèm cận thị, viễn thị.

Bất cứ ai cũng có thể bị loạn thị. Chúng có thể xuất hiện lúc mới sinh hoặc phát triển dần theo thời gian. Nguyên nhân có thể là do sự bất thường của hình dạng giác mạc, khiến mắt không thể hội tụ ánh sáng đồng đều lên trên võng mạc dẫn đến nhìn mờ hoặc méo mó. Chúng có thể ảnh hưởng đến tầm nhìn của bạn khi nhìn xa và nhìn gần. Loạn thị không phải là một căn bệnh, bạn chỉ đơn giản là đang gặp vấn đề về cách tập trung ánh sáng của mắt.

2. Triệu chứng loạn thị

Triệu chứng của loạn thị thường tiến triển từ từ nên đôi khi người bệnh không nhận ra ngay. Một số biểu hiện thường gặp là:

• Nhìn mờ hoặc méo hình, khó phân biệt chi tiết nhỏ.
• Mỏi mắt, cảm giác căng tức sau khi làm việc lâu với màn hình hoặc đọc sách.
• Nhức đầu, đặc biệt khi phải tập trung nhìn trong thời gian dài.
• Khó nhìn rõ vào ban đêm, dễ chói mắt khi gặp ánh đèn.
• Thường xuyên nheo mắt để nhìn rõ hơn.

Ở trẻ em, loạn thị có thể biểu hiện bằng việc trẻ hay nheo mắt, dụi mắt, ngồi quá gần màn hình hoặc phàn nàn đau đầu, mỏi mắt sau giờ học. Trẻ thường không tự nhận ra mình nhìn mờ, nên phụ huynh cần quan sát kỹ và đưa trẻ đi kiểm tra mắt định kỳ.

3. Nguyên nhân loạn thị

Phần lớn trường hợp loạn thị liên quan đến yếu tố bẩm sinh hoặc di truyền, tức là cấu trúc giác mạc đã có độ cong bất thường từ sớm. Ngoài ra, loạn thị có thể liên quan đến:

• Chấn thương mắt gây biến dạng giác mạc.
• Bệnh lý giác mạc, trong đó có giác mạc hình chóp.
• Thay đổi cấu trúc mắt sau phẫu thuật nhãn khoa.

Loạn thị không phải do đọc sách thiếu sáng, ngồi gần màn hình hay xem TV quá lâu, nhưng các thói quen này có thể làm mắt thêm mệt mỏi, dễ nhận ra triệu chứng hơn.

4. Phân loại loạn thị

Loạn thị có thể được phân loại theo nhiều cách khác nhau. Về mặt kết hợp với các tật khúc xạ khác, có thể gặp:

• Loạn thị kèm cận thị.
• Loạn thị kèm viễn thị.
• Loạn thị hỗn hợp: một trục bị cận, trục còn lại có xu hướng viễn thị.

Về mặt hình thái, loạn thị gồm:

• Loạn thị đều: hai kinh tuyến chính vuông góc nhau, là dạng thường gặp.
• Loạn thị không đều: bề mặt giác mạc biến dạng phức tạp, có thể gặp trong giác mạc hình chóp hoặc sau chấn thương, sẹo giác mạc.

Việc phân loại giúp bác sĩ lựa chọn phương án điều chỉnh phù hợp như kính, kính áp tròng hay can thiệp phẫu thuật khúc xạ. Vì vậy cần tới các cơ sở uy tín tại Hệ thống Bệnh viện mắt Hitec để thăm khám định kì và được tư vấn điều trị chính xác nhất

? Đặt lịch trên Website: TẠI ĐÂY

5. Chẩn đoán loạn thị

Loạn thị được phát hiện qua khám mắt chuyên khoa. Bác sĩ sẽ:

• Đo thị lực để đánh giá khả năng nhìn xa, nhìn gần.
• Khám khúc xạ với hệ thống thấu kính (phoropter) để xác định độ cận, viễn, loạn.
• Đo độ cong giác mạc bằng các thiết bị chuyên dụng.
• Khi cần, có thể đo bản đồ giác mạc để phát hiện những vùng biến dạng bất thường.

Khám mắt định kỳ là cách quan trọng để phát hiện sớm loạn thị, đặc biệt ở trẻ em trong độ tuổi đi học và người trưởng thành phải làm việc nhiều với máy tính.

6. Điều trị và điều chỉnh loạn thị

Mục tiêu điều trị loạn thị là giúp ánh sáng hội tụ lại đúng vị trí trên võng mạc, từ đó cải thiện chất lượng hình ảnh. Tùy mức độ và nhu cầu, có thể lựa chọn:

Kính mắt

Kính gọng với tròng kính có công suất phù hợp là phương án phổ biến, dễ sử dụng. Thấu kính được thiết kế để bù lại sự bất thường về độ cong của giác mạc, giúp hình ảnh rõ nét hơn. Đây là lựa chọn an toàn, phù hợp cho nhiều lứa tuổi, trong đó có trẻ em.

Kính áp tròng

Kính áp tròng mềm hoặc kính áp tròng cứng có 1 số loại có thể được sử dụng trong loạn thị. Một số trường hợp được cân nhắc chỉnh hình giác mạc qua đêm bằng kính áp tròng chuyên dụng theo chỉ định bác sĩ. Tuy nhiên, người dùng cần tuân thủ nghiêm ngặt quy trình vệ sinh và thời gian đeo để hạn chế nguy cơ viêm, nhiễm trùng.

Phẫu thuật khúc xạ

Một số trường hợp loạn thị có thể được cân nhắc điều trị bằng các kỹ thuật phẫu thuật khúc xạ bằng laser hoặc đặt thấu kính nội nhãn, sau khi được thăm khám và đánh giá đầy đủ.

Tại Hệ thống Bệnh viện mắt Hitec, việc lựa chọn phương pháp điều trị loạn thị sẽ dựa trên:

• Độ loạn và các tật khúc xạ kèm theo.
• Cấu trúc giác mạc và các thông số sinh học của mắt.
• Độ tuổi, nghề nghiệp, nhu cầu thị lực và tình trạng sức khỏe toàn thân.

Mọi chỉ định phẫu thuật khúc xạ đều cần được bác sĩ chuyên khoa khúc xạ – giác mạc tư vấn cụ thể, đảm bảo phù hợp và an toàn cho từng trường hợp.

? Đặt lịch trên Website: TẠI ĐÂY

7. Loạn thị ở trẻ em

Trẻ em có thể bị loạn thị ngay từ nhỏ nhưng thường không biết cách diễn tả việc nhìn mờ. Nếu không được phát hiện và điều chỉnh kịp thời, loạn thị nặng kéo dài có thể ảnh hưởng đến quá trình phát triển thị giác, gây nhược thị hoặc khó khăn trong học tập.

Phụ huynh nên đưa trẻ đi kiểm tra mắt khi:

• Trẻ hay nheo mắt, cúi sát vở, ngồi rất gần màn hình.

• Trẻ than đau đầu, mỏi mắt sau giờ học.

• Giáo viên phản ánh trẻ khó nhìn bảng, đọc chậm.

Khám mắt định kỳ theo khuyến nghị của bác sĩ nhãn khoa giúp phát hiện sớm loạn thị và điều chỉnh kịp thời bằng kính phù hợp.

8. Có phòng ngừa được loạn thị không?

Phần lớn loạn thị liên quan đến yếu tố bẩm sinh hoặc cấu trúc giác mạc, nên không thể phòng ngừa hoàn toàn. Tuy nhiên, người bệnh có thể bảo vệ và hỗ trợ sức khỏe mắt bằng cách:

• Khám mắt định kỳ để theo dõi tật khúc xạ.
• Hạn chế dụi mắt mạnh, bảo vệ mắt khi chơi thể thao hoặc làm việc trong môi trường dễ chấn thương.
• Sử dụng kính bảo hộ khi tiếp xúc với tia cực tím, ánh sáng mạnh.
• Duy trì thói quen làm việc – nghỉ ngơi mắt hợp lý, hạn chế quá tải thị giác.

Khám và tư vấn điều trị loạn thị tại Hệ thống Bệnh viện mắt Hitec

? Đặt lịch trên Website: TẠI ĐÂY

Hệ thống Bệnh viện mắt Hitec tiếp nhận thăm khám, đo khúc xạ và tư vấn điều chỉnh loạn thị cho nhiều nhóm đối tượng, từ trẻ em, học sinh đến người trưởng thành. Tại đây, người bệnh được:

• Đo và đánh giá đầy đủ các chỉ số khúc xạ.
• Khám chuyên sâu với bác sĩ nhãn khoa.
• Được tư vấn lựa chọn giải pháp điều chỉnh: kính gọng, kính áp tròng hoặc các phương án can thiệp khúc xạ phù hợp (khi có chỉ định).

Đặt lịch tư vấn và thăm khám

Nếu bạn đang cân nhắc phẫu thuật cận thị, loạn thị hoặc muốn kiểm tra tình trạng mắt hiện tại, hãy liên hệ để được bác sĩ chuyên khoa tư vấn đầy đủ và cá thể hóa theo từng trường hợp.

Hotline: 0984 122 153
Tổng đài: 024 7778 6868 (phím 1)
Đặt lịch trên Website: TẠI ĐÂY

HỆ THỐNG BỆNH VIỆN MẮT HITEC

CS1: Số 51-53-55 Trần Nhân Tông, P. Hai Bà Trưng, Hà Nội

CS2: Số 55 Hàm Long, P. Cửa Nam, Hà Nội

CS3: Số 480 Thụy Khuê, P. Tây Hồ, Hà Nội

CS4: Số 28 Đống Đa, P. Tân Sơn Hòa, TP.HCM